Ünlü Matematikçiler
Gıyaseddin Ebu’l-Feth Ömer bin İbrahim el-Hayyam
Üçüncü dereceden denklemleri geometriyle çözen, çok doğru bir takvim hazırlayan matematikçi ve şair.
Yaşadığı dönem1048 – 1131
Doğum yeriNişabur (bugünkü İran)
ÇağBüyük Selçuklu dönemi
Görsel: Alireza Javaheri · CC BY 3.0 · Wikimedia Commons
Hayatı
Ömer Hayyam, Büyük Selçuklu Sultanı Melikşah’ın desteğiyle İsfahan’daki gözlemevinde çalıştı. Matematik ve astronominin yanı sıra dörtlükleri (rubaileri) ile de dünyaca tanınır.
Matematiğe katkıları
- Cebir üzerine yazdığı eserde üçüncü dereceden denklemleri türlerine göre sınıflandırdı ve bunları koni kesitlerinin (parabol, çember gibi eğrilerin) kesişimiyle geometrik olarak çözdü.
- Sultan Melikşah için hazırlanan Celâlî takviminin hesaplanmasında görev aldı. Bu takvim, günümüzde kullanılan takvimden bile daha az hata yapacak şekilde tasarlanmıştı.
- Öklid’in paralellik aksiyomu üzerine düşünerek geometrinin temelleriyle ilgili önemli sorular sordu.
Biliyor muydun? Ömer Hayyam bugün pek çok kişi tarafından şair olarak bilinse de kendi döneminde öncelikle büyük bir matematikçi ve astronom olarak tanınıyordu.
Konuyu pekiştir
Ömer Hayyam ile ilgili konuları sitemizdeki etkileşimli etkinliklerle çalışabilirsin.
Önceki: El-Biruni · Sonraki: Pierre de Fermat