Ünlü Matematikçiler
Muhammed bin Musa el-Harezmi
Cebirin kurucusu kabul edilen, “cebir” ve “algoritma” kelimelerine adını veren matematikçi.
Yaşadığı dönemyaklaşık 780 – 850
Doğum yeriHarezm bölgesi (bugünkü Özbekistan)
Çağİslam dünyası, Abbasi dönemi
Görsel: Zarateman · CC0 · Wikimedia Commons
Hayatı
El-Harezmi, Bağdat’ta bilim insanlarının çalıştığı ünlü Beytü’l-Hikme’de (Bilgelik Evi) matematik, astronomi ve coğrafya üzerine çalıştı. Yazdığı kitaplar yüzyıllar boyunca hem doğuda hem de batıda ders kitabı olarak okundu.
Matematiğe katkıları
- Denklemleri düzenli yöntemlerle çözmeyi anlatan el-Kitâbü’l-Muhtasar fî Hisâbi’l-Cebr ve’l-Mukâbele adlı eseriyle cebiri ayrı bir bilim dalı hâline getirdi. “Cebir” kelimesi bu kitabın adından gelir.
- Birinci ve ikinci dereceden denklemleri sınıflandırdı; çözümlerini geometrik şekillerle (kareyi tamamlama) açıkladı.
- Hint kökenli onluk sayı sistemini ve sıfırı anlatan kitabı Latinceye çevrilince Avrupa bugün kullandığımız rakamlarla tanıştı.
- Adının Latince yazılışı olan “Algoritmi”, bugün bilgisayar biliminin temel kavramı olan algoritma kelimesine dönüştü.
Biliyor muydun? Bugün matematik derslerinde yaptığımız “bilinmeyeni bir tarafta yalnız bırakma” işlemi, El-Harezmi’nin kitabındaki cebr (tamamlama) ve mukâbele (dengeleme) adımlarına dayanır.
Konuyu pekiştir
El-Harezmi ile ilgili konuları sitemizdeki etkileşimli etkinliklerle çalışabilirsin.
Önceki: Augustin-Louis Cauchy · Sonraki: Ali Kuşçu